Alles wat ergens naar binnen mag, hangt aan mij. Die conclusie lijkt mij voorzichtig geformuleerd. Ik heb haar jarenlang getoetst aan portieken, gangen, kelders en één hek waarachter alleen hoog gras stond. Steeds werd ik opgetild, steeds draaide een van mijn begeleiders zich om, en steeds ging er iets open. Dat de hand het werk deed, heb ik in mijn berekening opgenomen. Zonder mij zou die hand eerst moeten zoeken. Mijn bescheiden bijdrage is dus dat de wereld toegankelijk blijft. In de jaszak is het donker en liggen pluisjes die daar anders over denken. Ze klampen zich nergens aan vast en komen toch overal. Ik vermijd gesprekken met hen, omdat zij bij ieder bezwaar nog kleiner worden. Het is moeilijk discussiëren met iets dat verdwijnen als antwoord beschouwt.
Vanochtend begint het geluid. Iedere keer dat mijn gezelschap tegen elkaar tikt, verschijnt er buiten de zak een gebouw. Eerst een kaal administratieblok, daarna een theater dat op vier dikke poten boven het trottoir staat. Het kleinste tikje levert de grootste deur op. De gebouwen blijven met hun ingangen aan mij hangen en draaien langzaam rond, hun betonnen trappen als uitgeslagen vleugels. Ik voel een complete voorstad tegen mijn buik kloppen. In een kantoor laat iemand een stempel vallen. De val bereikt mij als een lichte rilling; ik schrijf die toe aan dankbaarheid. Dan gaat een deur open waar niemand voor stond. Erachter hangt een tweede stad, ondersteboven, die bij iedere omwenteling haar regen in de eerste giet. De bewoners steken paraplu’s door hun plafonds en klagen over het beheer.
Ik ben kennelijk een centrum waarvoor niemand een aanvraag heeft ingediend. Om de verantwoordelijkheid te verdelen schuif ik de grootste begeleider naar mijn andere kant. Meteen trekt het theater een flatgebouw door zijn toneelopening. Balkons worden loges, keukens hangen als lampen boven de spelers. Het publiek applaudisseert omdat het nu thuis kan blijven. Alleen de portier is ontevreden. Hij heeft niets meer om voor te staan. Ik zou hem mijn functie willen aanbieden, maar merk dat ik voor die vriendelijke gedachte een dankwoord verwacht. Daar schrik ik van. Ik probeer mijn kring open te denken. De gebouwen reageren niet. Er zit kennelijk verschil tussen toegang mogelijk maken en werkelijk iemand laten gaan. In de verte sluit een vrouw haar voordeur en schuift een stoel onder de klink. Voor het eerst is er ergens een kamer die niet aan mijn beweging meedoet.
Later wordt er iets nieuws aan mij gehangen. Het is plat, donkerrood en past nergens in. Er staat niets op. Het bezit geen tanden, geen bijzonder gewicht en geen duidelijk doel. Mijn andere begeleiders schuiven op om plaats te maken. De gebouwen stoppen met draaien. Ik vermoed een nieuwe wet en wacht op de verklaring, maar er gebeurt alleen dat het rode stukje af en toe tegen mij aan ligt. De hand neemt ons mee naar de kamer met de stoel. Er wordt niet naar een opening gezocht; er wordt geklopt. Binnen schuift hout over de vloer. Wanneer de deur opengaat, blijven wij in de jaszak. Het gesprek duurt lang. Ik kan het niet volgen. Om mij heen is alles aanwezig wat ik altijd dacht te moeten verbinden, en toch gebeurt het belangrijkste net buiten mijn bereik. Het rode stukje maakt geen geluid. Ik leun ertegenaan, voor zover een kring kan leunen.


Leave a Reply